CẦU NGUYỆN TRONG KHIÊM NHƯỜNG
“Vì Ta muốn tình yêu chứ không cần hy lễ, thích được các ngươi nhận biết hơn là được của lễ toàn thiêu”
Hs 6,1-6 ; Lc 18,9-14
Lm. John Trần
Trong đời sống xã hội, chúng ta thường thấy những cách phô trương sự giàu sang hay lòng nhân đức nhằm tìm kiếm sự ngưỡng mộ của người đời. Có những người làm từ thiện nhưng mục đích chính lại là để quảng bá danh tiếng cá nhân. Thế nhưng, trong thế giới của ân sủng, giá trị của một hành động không nằm ở quy mô bên ngoài, mà ở nhịp đập của trái tim bên trong.
Lời Chúa hôm nay qua ngôn sứ Hôsê đã vang lên một lời xác quyết: “Vì Ta muốn tình yêu chứ không cần hy lễ, thích được các ngươi nhận biết hơn là được của lễ toàn thiêu” (Hs 6,6). Thiên Chúa không “cần” những vật chất chúng ta dâng tiến, bởi Ngài là chủ tể muôn loài. Điều Ngài khao khát chính là sự nhận biết và lòng mến chân thành của chúng ta.
Dụ ngôn về người Pharisêu và người thu thuế trong Tin Mừng Luca (Lc 18,9-14) là một bức tranh đối lập sâu sắc về thái độ này. Người Pharisêu đứng thẳng, liệt kê hàng loạt công trạng: ăn chay mỗi tuần hai lần, dâng một phần mười thu nhập… Ông coi những việc đạo đức ấy như một bản hợp đồng khiến Thiên Chúa phải “mắc nợ” mình. Sự tự mãn đã biến lời cầu nguyện của ông thành lời ca tụng chính mình, và vô tình đóng chặt cửa lòng trước ơn cứu độ. Ngược lại, người thu thuế “đứng xa xa, thậm chí chẳng dám ngước mắt lên trời, vừa đấm ngực vừa thưa rằng: ‘Lạy Thiên Chúa, xin thương xót con là kẻ tội lỗi‘” (Lc 18,13).
Đức Thánh Cha Phanxicô, trong bài giảng ngày 1 tháng 6 năm 2016, đã nhấn mạnh: “Người Pha-ri-si cầu nguyện với Chúa, nhưng thực chất ông ta chỉ đang tự tán dương mình. Ông ta đang cầu nguyện với chính mình! Thay vì có Chúa ở trước mắt, ông ta lại có một tấm gương … Người Pha-ri-si bước về phía Đền thờ, tự tin vào bản thân, nhưng ông không nhận ra rằng trái tim mình đã lạc lối…. Nếu lời cầu nguyện của người kiêu ngạo không đến được trái tim Chúa, thì sự khiêm nhường của người nghèo sẽ mở rộng trái tim Ngài. Chúa có một điểm yếu dành cho những người khiêm nhường. Trước một trái tim khiêm nhường, Chúa mở rộng trái tim Ngài hoàn toàn. .. ” (ĐTC.Phanxicô, 1/6/2016).
Sách Giáo lý Hội Thánh Công giáo cũng dạy rằng: “Khiêm nhường là nền tảng của cầu nguyện. “Chúng ta không biết cầu nguyện thế nào cho đúng” (Rô-ma 8:26). Khiêm nhường là thái độ chấp nhận lời cầu nguyện, nhưng không chấp nhận ân điển của lời cầu nguyện: trước mặt Đức Chúa Trời, con người chỉ là kẻ ăn xin” (GLHTCG, số 2559).
Một việc thiện hay một giờ kinh lễ chỉ thực sự có giá trị cứu độ khi nó được thực hiện với động lực là tình yêu và sự lệ thuộc hoàn toàn vào Chúa. Nếu chúng ta đi lễ, dâng cúng hay làm tông đồ chỉ để tìm sự an tâm giả tạo hoặc sự kính trọng của người khác, chúng ta đang lầm lạc như người Pharisêu kia.
Mùa Chay mời gọi chúng ta “trở về” với chân lý về chính mình: Chúng ta là những tội nhân được yêu thương. Sự công chính không đến từ nỗ lực cá nhân để “mua” ơn Chúa, nhưng là hồng ân Thiên Chúa ban cho những tâm hồn biết tan nát khiêm cung. Như lời ngôn sứ Hôsê mời gọi: “Hãy cùng nhau trở về với Đức Chúa” (Hs 6,1), để Ngài chữa lành và ban sự sống.
Ước gì mỗi khi đến với Chúa, chúng ta biết cởi bỏ tấm áo giáp của sự kiêu ngạo, để chỉ còn lại một tâm hồn đơn sơ, phó thác. Chỉ khi ấy, chúng ta mới có thể ra về và được Thiên Chúa coi là người công chính.