Thứ Hai Tuần Thánh – Mùa Chay

Thứ Hai Tuần Thánh – Mùa Chay

QUAN TÂM ĐẾN NHAU BẰNG TÌNH YÊU VÔ VỊ LỢI

Is 42,1-7; Ga 12,1-11

Lm.John Trần

Trong bầu khí tĩnh lặng và trang nghiêm của những ngày đầu Tuần Thánh, Phụng vụ Lời Chúa mời gọi chúng ta chiêm ngắm lại hành trình tiến về đồi Canvê của Đức Giêsu. Bài đọc thứ nhất trích từ sách ngôn sứ Isaia khắc họa hình ảnh “Người Tôi Tớ Đau Khổ” của Thiên Chúa, trong khi bài Tin Mừng Gioan lại là một bức tranh sống động về những thái độ trái ngược nhau trước Tình Yêu cứu độ trong những ngày cuối cùng của Chúa trên dương thế.

Khuôn mặt nhân từ của Người Tôi Tớ

Càng tiến gần đến cuộc Khổ Nạn vì tội lỗi nhân loại, khuôn mặt nhân từ và bao dung của Thiên Chúa càng bừng sáng nơi Đức Giêsu. Ngài là Đấng Mêsia, là vị Vua của tình yêu, ung dung bước vào thành thánh để chịu sát tế như “con chiên gánh tội trần gian”, như cừu non ngoan ngoãn để người ta xén lông mà không hề mở miệng kêu ca. Ngài chính là hiện thân của Người Tôi Tớ trung tín mà Cựu Ước đã từng tiên báo:

“Nó sẽ không kêu to, không nói lớn, không để ai nghe tiếng giữa phố phường. Cây lau bị giập, nó không đành bẻ gãy, tim đèn leo lét, cũng chẳng nỡ tắt đi.”

Sự dịu dàng ấy là minh chứng hùng hồn nhất cho tình yêu thương xót. Nơi lời nói, hành động và cả cái chết của mình, Chúa Giêsu không bao giờ vùi dập hay kết án những tâm hồn đã lầm lỡ, rạn nứt. Ngược lại, Ngài luôn khơi lên trong lòng các tội nhân niềm hy vọng được thứ tha và làm lại cuộc đời.

Hai thái độ trước Tình Yêu

Đối lập với khuôn mặt thánh thiện, bao dung của Chúa, và đối lập với hành động đong đầy tình yêu của cô Maria, là sự tính toán lạnh lùng của Giuđa Íscariốt.

Maria đã dùng cả một cân dầu thơm cam tùng nguyên chất, vô cùng đắt giá, để xức chân Chúa Giêsu và lấy tóc mình mà lau. Đó là hành động của một trái tim yêu mến vô vị lợi, một sự “phung phí” thánh thiện dành trọn vẹn cho Đấng mà cô tôn thờ.

Ngược lại, Giuđa lại nhìn hành động ấy bằng đôi mắt của lòng tham. Lời chỉ trích của hắn: “Sao không bán dầu thơm đó lấy ba trăm quan tiền mà cho người nghèo?” nghe qua tưởng chừng như một sự quan tâm sâu sắc đến tha nhân, nhưng kỳ thực lại là lớp vỏ bọc hoàn hảo cho một tâm hồn tư lợi. Thánh sử Gioan đã vạch trần sự thật cay đắng: “Y nói thế không phải vì lo cho người nghèo, mà vì y là một tên ăn cắp…”. Đối với Giuđa lúc này, những đồng tiền vô tri còn có sức nặng hơn cả tình Thầy trò. Tiền bạc đã làm mù quáng lương tri, khiến hắn đánh mất khả năng cảm nhận tình yêu.

Bài học cho mỗi chúng ta

Lời Chúa hôm nay là một tiếng chuông cảnh tỉnh cho mỗi người trong hành trình Tuần Thánh. Ước gì khi chiêm ngắm những đau khổ mà Chúa Giêsu phải gánh chịu vì chúng ta, chúng ta học được cách nhìn tha nhân bằng chính ánh mắt nhân từ của Chúa. Đừng để sức mạnh của vật chất làm mờ đôi mắt đức tin, đừng để đồng tiền che lấp tiếng nói lương tâm hay bóp nghẹt tình huynh đệ. Quan tâm đến nhau không phải là sự đong đếm thiệt hơn, mà là sự trao ban chân thành từ trái tim.

Lạy Chúa Giêsu, xin thương xót chúng con là những kẻ tội lỗi. Xin tha thứ cho những lần chúng con đã nhắm mắt làm ngơ, không thấy và không giúp đỡ những anh chị em đang cần đến chúng con. Xin ban cho chúng con một trái tim biết yêu thương vô vị lợi như Chúa. Amen.

CHÚA NHẬT LỄ LÁ

Suy niệm Lời Chúa CHÚA NHẬT LỄ LÁ

TÌNH YÊU CỦA CHÚA

“Đưa lưng cho người ta đánh đòn, giơ má cho người ta giựt râu” (Is 50,6).

Is 50,4-7 ; Pl 2,6-11; Mt 26,14-27,66

Lm.John Trần

Hôm nay, cùng với Giáo hội toàn cầu, chúng ta bước vào Tuần Thánh – tuần lễ quan trọng trong năm phụng vụ. Khởi đầu bằng sự tung hô rộn rã “Hoan hô Con vua Đavít“, nhưng kết thúc lại là tiếng thét phẫn nộ “Đóng đinh nó vào thập giá“. Phụng vụ Lễ Lá đưa chúng ta đi từ vinh quang đến khổ nhục, để ta nhận ra rằng: Thiên Chúa đã vẽ chữ YÊU ngang qua cuộc đời Đức Giêsu.

1. Dung mạo Người Tôi trung và sự tự hạ

Các bài đọc hôm nay giới thiệu cho chúng ta một dung mạo nghịch lý của Đấng Messia. Ngôn sứ Isaia tiên báo về một Người Tôi Trung “đưa lưng cho người ta đánh đòn, giơ má cho người ta giựt râu” (Is 50,6). Ngài không thoái lui trước nhục hình vì Ngài biết Thiên Chúa ở cùng Ngài.

Thánh Phaolô trong thư Philipphê còn đẩy sự kinh ngạc lên cao điểm khi khẳng định Đức Giêsu, dù là Thiên Chúa, đã “hoàn toàn trút bỏ vinh quang, mặc lấy thân nô lệ… hạ mình, vâng lời cho đến nỗi bằng lòng chịu chết, chết trên cây thập tự” (Pl 2,7-8). Đây không phải là sự thất bại của một vĩ nhân, mà là sự chiến thắng của Tình Yêu tự hủy.

Nói về nỗi đau của những người đang cô đơn, tuyệt vọng và bị bỏ rơi như Chúa, Đức Thánh Cha Phanxicô đã chia sẻ trong bài giảng Lễ Lá ngày 5 tháng 4 năm 2020: “Chúa Giê-su đã trải qua sự bỏ rơi hoàn toàn trong một hoàn cảnh mà Ngài chưa từng trải qua trước đây để được hiệp nhất với chúng ta trong mọi sự. Ngài đã làm điều đó vì tôi, vì bạn, vì tất cả chúng ta; Ngài đã làm điều đó để nói với chúng ta: “Đừng sợ hãi, các con không cô đơn. Ta đã trải qua tất cả sự tuyệt vọng của các con để được ở gần các con hơn”. Đó là mức độ mà Chúa Giê-su đã phục vụ chúng ta: Ngài đã xuống vực sâu của những đau khổ cay đắng nhất của chúng ta, đỉnh điểm là sự phản bội và bỏ rơi”.

2. Những gương mặt trong cuộc Thương Khó: Có tôi ở đó không?

Khi lắng nghe bài Tin Mừng theo Thánh Matthêu, chúng ta không chỉ nghe một câu chuyện lịch sử, mà là đang soi mình vào một tấm gương lớn. Giữa những âm mưu, sự phản bội và cái chết, chúng ta thấy thấp thoáng hình bóng của chính mình qua các nhân vật:

  • Nhóm môn đệ thân tín: Giữa lúc Thầy xao xuyến trong vườn Gethsemani, họ lại ngủ say vì mệt mỏi và đam mê riêng. Chúng ta cũng thế, nhiều khi vì thú vui cá nhân mà dửng dưng trước nỗi đau của anh em ngay bên cạnh mình.
  • Giuđa và Phêrô: Một người dùng nụ hôn để bán Thầy lấy 30 đồng bạc, một người vì sợ liên lụy mà chối Thầy ba lần. Ngày nay, chúng ta có đang bán đứng lương tâm vì danh lợi? Chúng ta có đang chối Chúa khi không dám lên tiếng bảo vệ sự thật và công lý?
  • Đám đông dân chúng: Những người vừa mới tung hô “Hosanna” nay lại gào thét “Đóng đinh nó đi”. Đó là hình ảnh của sự thay lòng đổi dạ khi đức tin chỉ dựa trên những phép lạ hay lợi ích vật chất. Khi Chúa không đáp ứng ý riêng, chúng ta dễ dàng quay lưng lại với Ngài.
  • Philatô và Hêrôđê: Những kẻ nắm quyền lực nhưng nhu nhược. Philatô biết Chúa vô tội nhưng vẫn rửa tay để mặc sát nhân vì sợ mất ghế tổng trấn. Đôi khi chúng ta cũng “rửa tay” vô trách nhiệm trước sự ác đang hoành hành trong xã hội và gia đình.

3. Lời mời gọi đáp trả tình yêu

Anh chị em thân mến, cuộc Thương Khó của Chúa Giêsu không phải là một kỷ niệm buồn để thương cảm, nhưng là một thực tại đang tiếp diễn. Chúa Giêsu vẫn đang vác thập giá qua những người thấp cổ bé họng, những thai nhi bị chối bỏ, những người già bị bỏ rơi.

Sách Giáo lý Hội Thánh Công giáo số 598 dạy rằng: Trong giáo huấn đức tin của mình và trong chứng từ của các Thánh, Hội Thánh không bao giờ quên chân lý này: “Các tội nhân là những tác giả và tác viên của mọi cực hình mà Đức Kitô đã phải chịu”. Xét vì tội lỗi của chúng ta xúc phạm đến chính Đức Kitô, Hội Thánh không ngần ngại quy trách nhiệm tối đa về các cực hình Chúa Giêsu phải chịu cho các Kitô hữu, một trách nhiệm mà họ rất thường trút trên một mình người Do thái: Chúng ta phải coi những kẻ thường xuyên sa ngã trong tội lỗi là những người đã phạm lỗi tầy trời ấy. Bởi lẽ tội lỗi của chúng ta đã làm Chúa Kitô phải chịu khổ hình thập giá, nên chắc chắn, chính những ai chìm đắm trong gian tà và tội ác, là những người đã tự tay đóng đinh Con Thiên Chúa vào thập giá một lần nữa và đã công khai sỉ nhục Người.”.

Tất cả chúng ta đều là tội đồ, chúng ta bước vào Tuần Thánh, Chúa mời gọi chúng ta hãy buông bỏ những “viên đá” của sự xét đoán, buông bỏ nụ hôn của Giuđa, và buông bỏ sự nhu nhược của Philatô. Chúng ta được mời gọi chết đi cho con người cũ ích kỷ để Chúa được sống lại trong tâm hồn mình. Hãy để đôi tay chúng ta không phải để đóng đinh anh em, nhưng để nâng đỡ và xoa dịu vết thương của họ.

Lạy Chúa Giêsu, khi nhìn lên Thập Giá, xin cho chúng con cảm nhận được trái tim Chúa đã tan nát vì yêu chúng con. Xin cho chúng con can đảm bước đi với Chúa trên con đường khổ giá, để cùng Ngài đạt tới vinh quang phục sinh. Amen.


TÀI LIỆU THAM KHẢO

  1. Hội đồng Giám mục Việt Nam. (2011). Sách Giáo lý Hội Thánh Công giáo. Hà Nội: Nhà xuất bản Tôn giáo. (Số 598).
  2. Đức Thánh Cha Phanxicô (2020, April 5). Homily of His Holiness Pope Francis: Palm Sunday of the Passion of the Lord. Libreria Editrice Vaticana. Truy lục từ https://www.vatican.va/content/francesco/en/homilies/2020/documents/papa-francesco_20200405_omelia-palme.html

Thứ Bảy Tuần V – Mùa Chay

Thứ Bảy Tuần V – Mùa Chay

MỘT NGƯỜI CHẾT THAY CHO DÂN

“Thà một người chết thay cho dân còn hơn là toàn dân bị tiêu diệt” (Ga 11,50)

Ed 37,21-28 ; Ga 11,45 -56

Lm.John Trần

Hôm nay, phụng vụ đưa chúng ta đến sát ngưỡng cửa của Tuần Thánh. Bầu khí Tin Mừng trở nên căng thẳng khi các thượng tế và biệt phái nhóm họp để tìm cách sát hại Chúa Giêsu. Dựa trên các bài đọc hôm nay, tôi xin chia sẻ với anh chị em chủ đề: “MỘT NGƯỜI CHẾT THAY CHO DÂN”.

Trước đây, chúng ta có nghe hãng thông tấn AP đưa tin tại thành phố Jefferson City, tiểu bang Missouri, có một cô bé 15 tuổi tên là Alyssa Bustamante, đã giết chết một cô bé khác, tên là Elizabeth Olten, 9 tuổi chỉ vì cô muốn tìm một cảm giác lạ, cảm giác của kẻ giết người. Cô viết trong cuốn nhật ký của mình như thế này: “Đó là một cảm giác lạ lùng, một cảm giác thú vị pha lẫn với sự hồi hộp, sợ hãi và run rẩy…”

Quan tòa, Pat Joyce, đã dành cho kẻ giết người này bản án tù chung thân, không có cơ hội giảm khinh. Luật sư của Bustamante đã xin mức án nhẹ hơn với lý do xem ra không mấy thuyết phục. Đó là thân chủ của ông đã dùng thuốc giảm buồn phiền Prozac, đã chịu nhiều áp lực của nghịch cảnh và đã định tự tử nhiều lần vì uống quá nhiều thuốc giảm đau.

Nhưng công tố viên đã cho rằng phải dành mức án cao hơn cho Bustamante vì cô đã cố tình giết người, đã lập mưu dẫn Elizabeth ra ngoài chơi để giết Elizabeth, đã đào hố chôn trước hai ngày để sẵn sàng vùi xác nạn nhân xuống và nhất là lời thú tội trong cuốn nhật ký của cô……….

Thưa anh chị em, chúng ta vừa nghe một câu chuyện đau lòng về cô bé Alyssa Bustamante, kẻ đã tước đoạt mạng sống của một đứa trẻ khác chỉ để tìm “cảm giác lạ”. Khi sự ác lên ngôi, mạng sống con người trở thành món đồ chơi cho những thú tính thấp hèn.

Nhìn vào Tin Mừng hôm nay, chúng ta thấy một sự băng hoại khác còn tinh vi hơn: sự băng hoại nhân danh tôn giáo và sự ổn định chính trị. Các thượng tế sợ mất đi địa vị và quyền lợi nên đã quyết định: “Thà một người chết thay cho dân còn hơn là toàn dân bị tiêu diệt” (Ga 11,50). Họ muốn giết Chúa Giêsu không phải vì Ngài có tội, mà vì Ngài là “mối đe dọa” cho sự an ổn giả tạo của họ.

Ngày nay, thế giới vẫn tiếp tục “ném đá” và loại trừ Chúa qua việc phá thai, triệt sản, hay những lời vu khống độc địa để bảo vệ danh dự cá nhân. Mỗi khi chúng ta chọn tội lỗi để thỏa mãn cái tôi, là mỗi khi chúng ta đang lập mưu loại trừ Thiên Chúa ra khỏi cuộc đời mình.

Tuy nhiên, Chúa Giêsu không chết vì rủi ro hay vì mưu đồ của loài người, nhưng Ngài tự nguyện bước vào cái chết để thực hiện lời hứa như trong bài đọc I: “Ta sẽ quy tụ chúng lại từ khắp nơi và đưa chúng về quê hương” (Ez 37,21). Cái chết của Ngài là nhịp cầu nối kết sự tan tác thành hiệp nhất. Chúa Giêsu đã chấp nhận bị “kết án” để chúng ta được trắng án. Ngài chấp nhận bị “loại trừ” để chúng ta được quy tụ.

Đừng để lòng mình trở nên chai đá như những kẻ biệt phái, cũng đừng để lương tâm bị lu mờ trước những “cảm giác lạ” của tội lỗi thế gian. Mùa Chay này, hãy để tình yêu tự hiến của Ngài đánh động tâm hồn, giúp chúng ta can đảm buông bỏ những khí giới của hận thù và ích kỷ.

Lạy Chúa, xin tha thứ cho những lần chúng con đã muốn loại trừ Ngài để chiều chuộng bản thân. Xin cho chúng con biết trân trọng giá trị của ơn cứu độ mà Chúa đã mua bằng giá máu, để chúng con biết sống hiệp nhất và yêu thương nhau hơn. Amen.

Thứ Sáu Tuần V – Mùa Chay

Thứ Sáu Tuần V – Mùa Chay

ĐỪNG NÉM ĐÁ SỰ THẬT

“Người Do Thái lại lấy đá để ném Đức Giê-su” (Ga 10,31).

Gr 20,10-13 ; Ga 10,31-42

Lm. John Trần

Hôm nay, chúng ta đang bước vào những ngày cận kề cuộc Thương Khó của Chúa Giêsu. Trang Tin Mừng theo Thánh Gioan mà chúng ta vừa nghe mở đầu bằng một hình ảnh đầy bạo lực và đau lòng: “Người Do Thái lại lấy đá để ném Đức Giê-su” (Ga 10,31).

Tại sao họ lại ném đá Ngài? Chúa Giêsu đã làm vô số việc lành: chữa lành người bệnh, cho kẻ mù được thấy, kẻ chết sống lại. Ngài hỏi họ: “Tôi đã cho các ông thấy nhiều việc tốt đẹp Chúa Cha đã giao cho tôi làm; vì việc nào mà các ông ném đá tôi?” (Ga 10,32). Câu trả lời của họ thật phũ phàng: họ không ném đá vì việc nhân lành, mà vì Ngài đã mặc khải Ngài là Thiên Chúa.

Họ không thể chấp nhận một Thiên Chúa lại mang thân phận con người bình thường như họ. Họ coi đó là lời lộng ngôn. Nhưng thưa anh chị em, chính tại đây, Chúa Giêsu đã khẳng định căn tính sâu xa nhất của Ngài: “Chúa Cha ở trong tôi và tôi ở trong Chúa Cha” (Ga 10,38).

Ngày nay, chúng ta không cầm những viên đá vật chất để ném vào Chúa, nhưng chúng ta ném vào Ngài những “viên đá” của sự dửng dưng và từ khước.

  • Chúng ta ném đá Chúa khi chúng ta chối bỏ sự hiện diện của Ngài trong những người anh em nghèo khổ.
  • Chúng ta ném đá Chúa khi chúng ta nhân danh tự do cá nhân để gạt bỏ các giá trị Tin Mừng ra khỏi đời sống gia đình và xã hội.
  • Đau lòng hơn, chúng ta ném đá Chúa khi nghe lời sửa dạy của Giáo hội nhưng lại phản kháng bằng sự tức giận hoặc mỉa mai.

Tiên tri Giê-rê-mi-a trong bài đọc I đã thốt lên: “Con nghe biết bao người phỉ báng… Ngay những bạn thân thiết của con cũng rình chờ con vấp ngã” (Gr 20,10). Khi chúng ta sống ngược với đức tin, chúng ta cũng đang đứng về phía những kẻ “rình chờ” để loại trừ Thiên Chúa ra khỏi cuộc đời mình.

Anh chị em thân mến, Mùa Chay là cơ hội để chúng ta buông rơi những viên đá trên tay xuống. Thay vì ném đá vì định kiến, hãy mở lòng để chiêm ngắm các việc tốt đẹp Chúa đã làm.

Lạy Chúa, xin tha thứ cho những lần chúng con dửng dưng trước tình yêu Chúa. Xin cho Lời Chúa thấm nhập vào trái tim chai đá của chúng con, để chúng con không còn muốn ném đá ai, nhưng biết dùng đôi tay ấy để chúc tụng Chúa và phục vụ tha nhân. Amen.

Thứ Năm Tuần V – Mùa Chay

Thứ Năm Tuần V – Mùa Chay

LỜI CHÚA – MẠCH SỐNG TRƯỜNG SINH

 “Ai tuân giữ lời tôi, thì sẽ không bao giờ phải chết”

St 17,3-9 ; Ga 8,51-59

Lm.John Trần

Bước vào những ngày cuối của Mùa Chay thánh, Tin Mừng theo thánh Gioan dẫn chúng ta vào cuộc đối thoại đầy kịch tính giữa Chúa Giêsu và những người Do Thái. Đỉnh điểm của mâu thuẫn bùng nổ khi Chúa Giêsu đưa ra một lời hứa gây sốc: “Thật, tôi bảo thật các ông: ai tuân giữ lời tôi, thì sẽ không bao giờ phải chết” (Ga 8,51).

Đối với người Do Thái lúc bấy giờ, đây là một lời phạm thượng. Họ nại vào lịch sử: Các tổ phụ như Abraham đã chết, các ngôn sứ đã nằm xuống, vậy Ngài là ai mà dám hứa ban sự bất tử? Họ chỉ nhìn thấy cái chết sinh lý – sự tan rã của thân xác. Nhưng Chúa Giêsu đang mặc khải về một thực tại cao sâu hơn: sự sống thần linh. Tuân giữ Lời Ngài không phải là một hình thức nỗ lực đạo đức đơn thuần, mà là sự gắn kết sống còn với chính nguồn sống.

 Trong Thông điệp Verbum Domini, Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đã khẳng định: “Chủ nghĩa hiện thực này đặc biệt cần thiết trong thời đại của chúng ta, khi nhiều điều mà chúng ta tin tưởng để xây dựng cuộc sống, những điều mà chúng ta bị cám dỗ đặt hy vọng, lại tỏ ra phù du. Của cải, khoái lạc và quyền lực sớm muộn gì cũng cho thấy chúng không thể đáp ứng được những khát vọng sâu sắc nhất của trái tim con người. Trong việc xây dựng cuộc sống, chúng ta cần những nền tảng vững chắc sẽ tồn tại khi những điều chắc chắn của con người sụp đổ. Thật vậy, vì “lời Chúa được vững vàng trên trời đời đời” và sự trung tín của Chúa “còn mãi đến muôn đời” ( Tv 119:89-90), ai xây dựng trên lời Chúa thì xây dựng nhà đời mình trên đá (xem Mt 7:24). (Verbum Domini, số 10).

Thế giới hôm nay cũng giống như người Do Thái xưa, thường bị bủa vây bởi nỗi sợ cái chết và sự hư mất. Chúng ta mải miết đi tìm những “bí quyết trường sinh” từ thực phẩm, thuốc men hay tiền bạc. Nhưng tất cả chỉ là tạm bợ. Sự chết thật sự mà Chúa Giêsu cảnh báo không phải là hơi thở lịm dần, mà là sự tách lìa vĩnh viễn khỏi tình yêu Thiên Chúa. Khi chúng ta từ chối Lời Chúa để chạy theo những giá trị hào nhoáng nhưng rỗng tuếch của thế gian, chúng ta đang tự bước vào cõi chết ngay khi còn đang sống.

Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận, trong tập sách Đường Hy Vọng, đã nhắc nhở chúng ta về sự chọn lựa quyết liệt này: “Chúa Kitô là Sự Thật, không phải báo chí là sự thật, không phải truyền thanh truyền hình là sự thật. Con theo loại sự thật nào?” (Đường Hy Vọng, số 18). Lời nhắc nhở ấy mời gọi chúng ta can đảm lội ngược dòng. Tuân giữ Lời Chúa trong Mùa Chay này có nghĩa là dám gọi tên tội lỗi là tội lỗi, không thỏa hiệp với sự gian dối, và đặt niềm hy vọng vào Đấng đã chiến thắng tử thần.

Sống Lời Chúa là bước vào một giao ước tình yêu, như bài đọc I nhắc nhớ về giao ước giữa Thiên Chúa và Abraham (St 17,3-9). Thiên Chúa luôn trung thành, Ngài mời gọi chúng ta đáp lại bằng sự vâng phục tin yêu. Khi ta giữ Lời, Lời sẽ giữ ta khỏi sự hư mất đời đời.

Nguyện xin Chúa giúp chúng ta không chỉ nghe Lời bằng tai, nhưng biết ấp ủ Lời trong tim và thể hiện qua hành động, để ánh sáng Tin Mừng xua tan bóng tối của sự chết, dẫn đưa chúng ta đến niềm vui phục sinh bất diệt. Amen.