29/12/2025 - Hạt Giống Số

BÀI GIẢNG LỄ ĐỨC MARIA, MẸ THIÊN CHÚA

09/02/202629/12/2025 Bởi Hạt Giống số

NGÀY CẦU NGUYỆN CHO HÒA BÌNH THẾ GIỚI

(Ds 6,22-27; Gl 4,4-7; Lc 2,16-21)

Mẹ Maria – Hòm Bia Giao Ước của Lời và Thánh Thể – Nguồn Bình An cho Thế Giới.

Nhấn Play để xem video bài chia sẻ:

Kính thưa cộng đoàn phụng vụ, và cách riêng là những ai đang khao khát sự bình an trong ngày đầu năm mới này,

Trong khoảnh khắc chúng ta bước qua ngưỡng cửa vào năm mới, Phụng vụ Hội Thánh không mời gọi chúng ta nhìn vào những pháo hoa rực rỡ hay những dự báo kinh tế, nhưng mời gọi chúng ta chiêm ngắm một người Mẹ đang bồng ẵm Con mình. Hôm nay là Lễ Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa.

Tại sao Giáo hội lại đặt lễ này ngay ngày đầu năm? Bởi vì chúng ta không thể bắt đầu hành trình tương lai mà thiếu vắng sự che chở của người mẹ, và quan trọng hơn, chúng ta không thể tìm thấy Thiên Chúa nếu không qua “cửa ngõ” mà Người đã chọn để đến thế gian: đó là lòng dạ Đức Trinh Nữ Maria.

1. Đức Maria – Người Mẹ cưu mang “Lời” nhập thể

Bài đọc hai từ thư gửi tín hữu Galát cho chúng ta một khẳng định thần học ngắn gọn nhưng vĩ đại: “Khi thời gian tới hồi viên mãn, Thiên Chúa đã sai Con mình xuống, sinh làm con một người đàn bà.” (Gl 4,4).

Cụm từ “sinh làm con một người đàn bà” xác quyết rằng Thiên Chúa không hiện ra như một ảo ảnh, nhưng Ngài đã thực sự mang lấy xác phàm, mang lấy dòng máu nhân loại từ Mẹ Maria. Mẹ không chỉ sinh ra xác thể của Chúa Giêsu, nhưng vì Người Con đó là Ngôi Hai Thiên Chúa, nên Mẹ thực sự là Mẹ Thiên Chúa (Theotokos).

Khi chúng ta tôn vinh Mẹ là Mẹ Thiên Chúa, chúng ta đang khẳng định rằng Thiên Chúa đã “cắm lều” ở giữa chúng ta. Đây là nền tảng của niềm hy vọng: Thiên Chúa không ở xa, Ngài đã trở thành “Emmanuel”.

2. Mẹ Maria – Mẫu gương kín múc sức mạnh từ Lời Chúa

Tin Mừng Luca hôm nay khắc họa một hình ảnh tuyệt đẹp: giữa sự ồn ào của các mục đồng và những biến cố lạ lùng, “còn bà Maria thì hằng ghi nhớ mọi kỷ niệm ấy, và suy đi nghĩ lại trong lòng.” (Lc 2,19).

Thưa cộng đoàn, đây chính là bí quyết của sức mạnh của người Kitô hữu. Mẹ Maria không để Lời Chúa và các biến cố trôi tuột đi. Mẹ “ghi nhớ” và “suy đi nghĩ lại”.

Trong bối cảnh năm mục vụ về “Lời Chúa và Thánh Thể“, Mẹ Maria hiện diện như người môn đệ đầu tiên biết kín múc sức mạnh từ Lời Chúa và cưu mang Thánh Thể (là chính Chúa Giêsu) trong lòng. Cuộc đời Mẹ là một chuỗi Mân Côi sống động, nơi Mẹ suy niệm các mầu nhiệm Vui, Sáng, Thương, Mừng của cuộc đời Chúa Giêsu. Chính việc suy niệm các mầu nhiệm không chỉ là đọc kinh, mà là để Lời Chúa thấm nhập vào máu thịt, biến đổi chúng ta nên giống Chúa Kitô.

Chính Đức Giáo Hoàng Lêô XIII, vị Giáo hoàng của Kinh Mân Côi, trong Thông điệp Supremi Apostolatus Officio ban hành ngày 1 tháng 9 năm 1883, đã khẳng định mạnh mẽ rằng: “Kinh Mân Côi là phương dược hiệu nghiệm nhất để chữa trị những tai họa đang làm xã hội điêu đứng.” Ngài nhìn thấy nơi tràng chuỗi Mân Côi – tức là việc cùng Mẹ suy gẫm Lời Chúa – một sức mạnh nội tâm có thể đánh bại sự dữ và mang lại bình an.

3. Mẹ Maria – Nữ Vương Hòa Bình

Ngày đầu năm cũng là ngày cầu nguyện cho hòa bình. Bài đọc một từ sách Dân Số vang lên lời chúc phúc cổ xưa: “Nguyện Đức Chúa ghé mắt nhìn và ban bình an cho anh em.” (Ds 6,26).

Bình an (Shalom) trong Kinh Thánh không chỉ là vắng bóng tiếng súng, mà là sự hiện diện trọn vẹn của Thiên Chúa. Nhìn vào hang đá, chúng ta thấy “Hoàng Tử Bình An” nằm trong tay Mẹ Maria. Muốn có hòa bình, thế giới phải quay về với Đấng là nguồn bình an.

Trong Sứ điệp Ngày Hòa bình Thế giới năm 2024, Đức Thánh Cha Phanxicô đã nhấn mạnh đến những thách thức của thời đại mới, nhưng Ngài luôn nhắc nhở chúng ta quay về với trường học của Mẹ Maria. Trong Bài giảng ngày 1 tháng 1 năm 2014, tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Phanxicô đã nhắn nhủ rằng: “Mẹ Maria là người biết giữ gìn, biết ‘suy đi nghĩ lại’ trong lòng… Nơi Mẹ, Lời Chúa tìm được ngôi nhà để cư ngụ.” Khi lòng chúng ta có Chúa (như Mẹ có Chúa), chúng ta mới có bình an thật sự để trao ban cho người khác.

Tạm kết

Năm mới sẽ mang đến những thách thức gì, chúng ta chưa biết. Nhưng chúng ta biết chắc một điều: chúng ta có một người Mẹ, chúng ta trao phó tất cả vào vòng tay từ ái của Mẹ.

Đặc biệt, để “Lời Chúa và Thánh Thể” thực sự trở thành nội lực cho việc loan báo Tin Mừng trong năm nay, chúng ta cùng nhau thực hiện một điều cụ thể đó là:

Hãy tái khám phá Kinh Mân Côi trong gia đình. Đừng đọc như một cái máy, nhưng hãy đọc như Mẹ Maria: “suy đi nghĩ lại trong lòng“. Mỗi chục kinh, hãy để một mầu nhiệm của Lời Chúa chạm vào vết thương, vào lo âu của anh chị em. Chính lúc đó, Thánh Thể mà chúng ta rước lấy trong Thánh Lễ này sẽ phát huy tác dụng, biến chúng ta thành những người kiến tạo hòa bình. Nguyện xin Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa, che chở mỗi người, mỗi gia đình trong vạt áo yêu thương của Mẹ suốt năm tháng này.

Amen.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Đức Giáo Hoàng Lêô XIII, Thông điệp Supremi Apostolatus Officio (Về việc sùng kính Kinh Mân Côi), ngày 01/09/1883.
Đức Giáo Hoàng Phanxicô, Bài giảng Lễ trọng Đức Maria Mẹ Thiên Chúa – Ngày Hòa bình Thế giới lần thứ 47, Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, ngày 01/01/2014.
Đức Giáo Hoàng Phanxicô, Sứ điệp nhân ngày Hòa bình Thế giới lần thứ 57 (Trí tuệ nhân tạo và Hòa bình), ngày 01/01/2024.
Giáo Lý Hội Thánh Công Giáo, số 495 (Về Đức Maria là Mẹ Thiên Chúa).

BÀI GIẢNG LỄ NGÀY 31/12 – NGÀY VII TRONG TUẦN BÁT NHẬT GIÁNG SINH

29/12/2025 Bởi Hạt Giống số

Tạ ơn Chúa cuối năm dương lịch

“Hỡi anh em là những người con bé nhỏ, đây là giờ cuối cùng” (1 Ga 2,18)

(1 Ga 2,18-21; Ga 1,1-18)

Trong những giờ phút linh thiêng chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, Phụng vụ Lời Chúa lại thắp lên một luồng ánh sáng rực rỡ, soi rọi vào chính ý nghĩa của thời gian và sự hiện hữu của chúng ta.

Bài đọc I từ thư thánh Gioan tông đồ vang lên một lời nhắc nhở nghiêm túc: “Hỡi anh em là những người con bé nhỏ, đây là giờ cuối cùng” (1 Ga 2,18). Cụm từ “giờ cuối cùng” trong thời khắc này dễ làm chúng ta chạnh lòng nghĩ về sự trôi qua nhanh chóng của một năm. Biết bao công việc, bao niềm vui, nỗi buồn, thành công và cả những dang dở… tất cả dường như đang khép lại sau lưng. Cảm giác về sự hữu hạn của kiếp người trở nên rõ rệt hơn bao giờ hết.

Thế nhưng, chúng ta không phải là những con người tuyệt vọng trôi dạt trong dòng thời gian vô định. Tin Mừng Gioan hôm nay mở ra một chiều kích vĩ đại: sự vĩnh cửu đã bước vào thời gian. “Lúc khởi đầu đã có Ngôi Lời… và Ngôi Lời là Thiên Chúa” (Ga 1,1). Thiên Chúa không đứng ngoài lịch sử nhân loại. Điểm tựa vững chắc nhất cho niềm hy vọng của chúng ta chính là mầu nhiệm Giáng Sinh: “Ngôi Lời đã trở nên người phàm và cư ngụ giữa chúng ta” (Ga 1,14).

Thưa anh chị em, Đứng trước thềm năm mới, với biết bao biến động của thế giới và những lo toan của đời sống, chúng ta tìm đâu ra sự bình an đích thực? Thưa, chỉ ở nơi Thiên Chúa, Đấng bất biến giữa dòng đời vạn biến.

Để củng cố niềm xác tín này, chúng ta hãy lắng nghe lời của vị cha chung. Trong bài giảng Kinh Chiều Tạ Ơn cuối năm, ngày 31 tháng 12 năm 2008, tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đã nhắn nhủ rằng: “Thiên Chúa không bỏ mặc chúng ta trong ‘giờ cuối cùng’ của cuộc đời trần thế… Ngài đã đến để ở lại với chúng ta, để đưa thời gian ngắn ngủi và chóng qua của chúng ta vào trong đại dương tình yêu vĩnh cửu của Ngài.”

Vì vậy, đêm nay, thay vì lo âu hay tiếc nuối, chúng ta hãy dâng lời tạ ơn. Tạ ơn vì sự hiện diện của “Ngôi Lời là ánh sáng thật” (Ga 1,9) trong từng ngày sống của năm qua. Xin phó thác quá khứ cho lòng thương xót Chúa, và hân hoan bước vào năm mới với niềm tin tưởng rằng: dù thời gian có đổi thay, Đức Kitô vẫn là trung tâm của lịch sử và là niềm hy vọng duy nhất không bao giờ lịm tắt của chúng ta. Amen.

Lm. Gioan Trần

BÀI GIẢNG LỄ NGÀY THỨ VI TRONG TUẦN BÁT NHẬT GIÁNG SINH

29/12/2025 Bởi Hạt Giống số

KIÊN TRÌ CẦU NGUYỆN VÀ HÂN HOAN NÓI VỀ CHÚA CHO NGƯỜI KHÁC

“Bà nói về Người với tất cả những ai đang mong chờ ngày Thiên Chúa cứu chuộc Giêrusalem.”

(1Ga 2,12-17; Lc 2,36-40)

Trong những ngày cuối cùng của năm dương lịch, Phụng vụ Lời Chúa hôm nay giới thiệu cho chúng ta hai bức tranh tương phản sâu sắc: một bên là sự phù vân của thế gian trong thư thánh Gioan, và một bên là sự kiên định vĩnh cửu của bà Anna trong Tin Mừng thánh Luca.

Thánh Gioan Tông đồ cảnh báo chúng ta một sự thật rất thực tế: “Thế gian đang qua đi, cùng với dục vọng của nó. Còn ai thi hành ý muốn của Thiên Chúa thì tồn tại mãi mãi.” (1 Ga 2,17). “Thế gian” ở đây không phải là trái đất xinh đẹp Chúa tạo dựng, mà là lối sống bị chi phối bởi đam mê xác thịt và thói kiêu căng. Những thứ đó hào nhoáng nhưng ngắn ngủi. Khi một năm sắp khép lại, chúng ta càng thấm thía rằng thời gian và vật chất tuột khỏi tay ta nhanh như thế nào.

Nhưng giữa dòng chảy vội vã ấy, hình ảnh bà Anna trong bài Tin Mừng hiện lên như một tảng đá vững chãi. Bà đã tám mươi tư tuổi, một góa phụ, nhưng cuộc đời bà không buồn tẻ hay tuyệt vọng. Ngược lại, bà “không rời bỏ Đền Thờ, những ăn chay cầu nguyện, sớm hôm thờ phượng Thiên Chúa.” (Lc 2,37). Bà Anna đại diện cho những tâm hồn không để “dục vọng thế gian” lôi kéo, mà neo chặt đời mình vào Thiên Chúa. Và phần thưởng cho sự kiên trì ấy là gì? Là được gặp gỡ Đấng Cứu Thế ngay trong hình hài một Hài Nhi bé nhỏ.

Cuộc gặp gỡ này biến bà thành một chứng nhân tràn đầy niềm vui. Bà không giữ niềm vui đó cho riêng mình. “Bà nói về Người với tất cả những ai đang mong chờ ngày Thiên Chúa cứu chuộc Giêrusalem.” (Lc 2,38).

Thưa cộng đoàn, Đức tin Công giáo dạy chúng ta rằng tuổi tác hay hoàn cảnh sống không bao giờ là rào cản để loan báo Tin Mừng; trái lại, sự kiên trì trong đời sống nội tâm chính là sức mạnh. Để củng cố điều này, chúng ta hãy lắng nghe lời dạy của Đấng kế vị thánh Phêrô. Trong Bài giảng Lễ Dâng Chúa vào Đền Thánh ngày 2 tháng 2 năm 2014, tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Phanxicô đã chia sẻ về bà Anna và cụ già Simêon rằng: “Họ là những người cao niên nhưng có trái tim trẻ trung, không để mình bị quá khứ giam hãm, nhưng mở ra với tương lai… Chính Chúa Thánh Thần đã giúp họ nhận ra Chúa Giêsu bé nhỏ giữa bao trẻ thơ khác.”

Hôm nay, xin Chúa cho mỗi người chúng ta, dù đang ở độ tuổi nào, cũng biết tìm về “Nazareth” của lòng mình – nơi Chúa Giêsu đang “lớn lên, thêm vững mạnh, đầy khôn ngoan” (Lc 2,40). Đừng để những lo toan cơm áo hay những hào nhoáng của dịp cuối năm làm lu mờ sự hiện diện của Chúa. Hãy như bà Anna: kiên trì cầu nguyện và hân hoan nói về Chúa cho người khác. Đó mới là niềm vui tồn tại mãi mãi. Amen.

Lm. Gioan Trần

BÀI GIẢNG LỄ CÁC THÁNH ANH HÀI TỬ ĐẠO (Ngày 28 tháng 12)

10/01/202629/12/2025 Bởi Hạt Giống số

NHỮNG CHỨNG NHÂN THẦM LẶNG CỦA NGÔI LỜI

Trong bầu khí hân hoan của tuần Bát nhật Giáng Sinh, phụng vụ Giáo hội dường như đưa chúng ta đi từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác. Hôm qua, chúng ta vừa mừng kính Thánh Gioan Tông đồ, vị môn đệ được Chúa yêu mến, một nhân chứng hùng hồn của tình yêu, người đã tựa đầu vào ngực Chúa và sống trọn vẹn cho tình yêu ấy.

Hôm nay, gam màu của phụng vụ bỗng thay đổi đột ngột. Từ màu trắng tinh khôi của tình yêu Thánh Gioan, chúng ta chuyển sang màu đỏ thắm của máu đào. Chúng ta mừng kính các Thánh Anh Hài tử đạo. Các ngài không phải là những nhà thần học uyên bác, không phải là những tông đồ bôn ba rao giảng. Các ngài là những vị thánh nhỏ bé, đơn sơ, những “nhân chứng bất đắc dĩ” đã âm thầm chết thay cho Hài Nhi Giêsu ngay tại Bêlem.

Sự hy sinh của các ngài nhắc nhở chúng ta rằng: mầu nhiệm Nhập Thể không chỉ có ánh sáng huy hoàng của các thiên thần, mà còn có bóng tối của sự chối từ và thập giá ngay từ những ngày đầu tiên.

1. Bóng tối của sự chối từ Thiên Chúa

Bài Tin Mừng (Mt 2,13-18) thuật lại một biến cố đau thương. Vua Hêrôđê, khi nghe tin có một “Vị Vua Do Thái” mới sinh, đã hoảng loạn. Sự hoảng loạn này không chỉ là nỗi sợ chính trị, mà là nỗi sợ của bóng tối trước ánh sáng.

Lịch sử cho chúng ta biết Hêrôđê là một bạo chúa đa nghi và tàn độc. Để bảo vệ ngai vàng, ông ta đã không ngần ngại làm bất cứ việc gì. Đối với một kẻ dám giết chính ruột thịt mình vì sợ mất quyền lực, thì việc ra lệnh tàn sát các bé trai từ hai tuổi trở xuống ở Bêlem để trừ hậu họa là điều không có gì lạ.

Hêrôđê đại diện cho một thế lực muốn loại trừ Thiên Chúa ra khỏi cuộc sống. Khi con người say mê quyền lực, danh vọng, và những dục vọng tội lỗi, sự hiện diện của Thiên Chúa trở nên một mối đe dọa. Chúa Giêsu đến như ánh sáng quở trách bóng tối, và phản ứng của bóng tối là tìm cách dập tắt ánh sáng.

Hình ảnh đáng ghê sợ của Hêrôđê năm xưa vẫn còn thấp thoáng trong thế giới hôm nay. Chúng ta rùng mình trước những tội ác man rợ xảy ra trong xã hội, những vụ án cướp của giết người tàn bạo không tha cả trẻ nhỏ (như vụ án Lê Văn Luyện… trước đây). Những tội ác đó là hồi chuông báo động về sự xuống cấp của lương tri khi vắng bóng Thiên Chúa.

Nhưng còn một sự “tàn sát” âm thầm và quy mô hơn nhiều, đó là “văn hóa sự chết” đang lan tràn. Hàng triệu thai nhi – những “anh hài” thời hiện đại – bị tước đoạt quyền sống ngay trong dạ mẹ chỉ vì sự ích kỷ, vì sợ mất thanh danh, vì ngại hy sinh, hay vì coi sự sống là gánh nặng. Đó là tội ác chống lại Thiên Chúa, Đấng là Chủ tể sự sống. Khi loại bỏ những mầm sống vô tội, con người đang lặp lại hành động của Hêrôđê: muốn Thiên Chúa đừng can thiệp vào những toan tính và đam mê của mình.

2. Chứng tá của sự yếu đuối

Giữa bức tranh u tối đó, các Thánh Anh Hài xuất hiện như những tia sáng nhỏ nhoi nhưng kiên cường. Các ngài là những vị tử đạo đặc biệt. Các ngài chưa biết nói, chưa biết Chúa Giêsu là ai, chưa có ý thức tự nguyện dâng hiến mạng sống.

Vậy tại sao Giáo hội tôn phong các ngài là Thánh Tử Đạo?

Bởi vì các ngài đã chết vì Chúa Kitô và chết thay cho Chúa Kitô. Máu các ngài đổ ra là để Đấng Cứu Thế được sống và hoàn tất sứ mạng cứu độ nhân loại. Các ngài đã tuyên xưng Đức Kitô không phải bằng lời nói, mà bằng chính sự sống non nớt bị tước đoạt của mình. Như Thánh Quýêt-tô (Quodvultdeus) đã nói: “Các trẻ thơ chết vì Đức Kitô mà không biết; cha mẹ các em khóc than các thánh tử đạo đang khi các em không biết mình tử đạo… Tuy chưa biết nói, các em đã tuyên xưng Đức Kitô“.

Các Thánh Anh Hài dạy chúng ta rằng: để làm chứng cho Chúa, không nhất thiết phải có tài năng xuất chúng hay làm những việc vĩ đại. Thiên Chúa có thể dùng chính sự yếu đuối, bé nhỏ, và bất lực của chúng ta để làm sáng danh Ngài, miễn là chúng ta thuộc về Ngài.

3. Lời mời gọi trở thành chứng nhân trong đời thường

Mừng lễ các Thánh Anh Hài hôm nay không chỉ là việc tưởng nhớ một biến cố đau thương trong quá khứ, mà là một lời mời gọi sống động cho mỗi người chúng ta trong hiện tại.

Thứ nhất, chúng ta được mời gọi noi gương Thánh Giuse trong bài Tin Mừng: tỉnh thức và sẵn sàng bảo vệ sự sống, bảo vệ đức tin trước những “Hêrôđê” thời đại mới. Chúng ta cần can đảm lên tiếng bênh vực những người yếu thế, đặc biệt là các thai nhi vô tội.

Thứ hai, chúng ta được mời gọi trở thành những “anh hài” thiêng liêng của Chúa. Chúng ta có thể không bị đòi buộc phải đổ máu đỏ, nhưng chúng ta được mời gọi “tử đạo trắng” mỗi ngày. Đó là việc “chết đi” cho những tính hư nết xấu, những đam mê tội lỗi, sự ích kỷ và kiêu ngạo.

Chúng ta tuyên xưng Chúa Giêsu không chỉ bằng môi miệng, mà bằng việc sẵn sàng đón nhận những hy sinh, vất vả, những thiệt thòi trong cuộc sống vì lòng mến Chúa và yêu người. Đừng trốn tránh nhiệm vụ làm chứng cho Chúa ngay trong những việc nhỏ bé, âm thầm và vô danh nhất của bổn phận hằng ngày.

Lạy Chúa Hài Đồng Giêsu, Chúa đã đón nhận sự hy sinh của các trẻ thơ Bêlem như những bông hoa đầu mùa của ơn cứu độ. Xin vì lời bầu cử của các Thánh Anh Hài, giúp chúng con can đảm tiêu diệt tội lỗi trong con người mình, và ban cho chúng con ơn sức mạnh để dám sống, và nếu cần, dám chết cho tình yêu Chúa trong thế giới hôm nay. Amen.

Lm. Gioan Trần