Ngày: Tháng 1 23, 2026

TỪ KẺ BẮT BỚ ĐẾN NGƯỜI ĐƯỢC CHINH PHỤC

“Tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là Đức Kitô sống trong tôi” (Gl 2,20).

Cv 22,3-16 hoặc Cv 9,1-22

Lm. John Trần

Hôm nay, Giáo Hội không mừng ngày sinh nhật hay ngày tử đạo của một vị thánh, mà lại nhớ đến một “cú ngã”. Đó là cú ngã ngựa lịch sử trên đường Đamát của Saolô. Một cú ngã đau điếng, nhưng lại là khởi đầu cho một cuộc đứng dậy vĩ đại nhất trong lịch sử truyền giáo của Giáo Hội: Saolô trở thành Phaolô.

1. Từ “ngựa cao” của sự kiêu ngạo đến “mặt đất” của sự khiêm nhu

Thánh Bài đọc 1 (Sách Công vụ Tông đồ) thuật lại rằng Saolô đang “thở ra những lời đe dọa” (Cv 9,1). Ông hừng hực khí thế, tự tin mình nắm giữ chân lý, và coi những người theo Giêsu là lạc giáo cần phải tiêu diệt. Ông đang ngồi trên “lưng ngựa” của sự tự mãn và nhiệt thành sai lạc.

Nhưng rồi, một ánh sáng chói lòa ập đến. Saolô ngã xuống. Trong bóng tối của sự mù lòa thể lý ấy, đôi mắt đức tin của ông bừng sáng. Ông nghe thấy tiếng nói thay đổi đời mình: “Saolô, Saolô, sao ngươi bắt bớ Ta?” (Cv 9,4).

Chúa Giêsu không nói “Sao ngươi bắt bớ các môn đệ của Ta”, mà là “bắt bớ Ta”. Ngay giây phút ấy, Phaolô nhận ra một chân lý thần học sâu sắc mà sau này ngài rao giảng suốt đời: Đức Kitô và Giáo Hội là một. Đụng đến người tín hữu nhỏ bé nhất là đụng đến chính con ngươi mắt Chúa.

2. Sự biến đổi sinh hoa trái

Thưa anh chị em, cú ngã ngựa lịch sử trên đường Đamát không biến Phaolô thành một người khác, nhưng biến đổi hướng đi của ngài. Từ một người nhiệt thành chống lại Chúa, ngài trở thành người nhiệt thành sống chết vì Chúa. Ngài đã thốt lên lời gan ruột: “Tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là Đức Kitô sống trong tôi” (Gl 2,20).

Sự trở lại ấy không dừng lại ở cá nhân Phaolô. Nếu hạt lúa mì không chết đi, nó không thể sinh hoa trái. “Cái tôi” của Saolô đã chết, để rồi từ đó nảy sinh những hoa trái tuyệt vời cho Giáo Hội, mà tiêu biểu ít là hai người con tinh thần: Thánh Timôthê và Thánh Titô.

Một người trở lại, muôn người được nhờ. Một ngọn nến bừng cháy đã thắp lên ngàn ngọn nến khác.

3. Bài học cho chúng ta: Hãy để Chúa “đánh ngã”

Nhìn vào Phaolô, chúng ta thấy chính mình. Có thể chúng ta không bắt bớ đạo Chúa bằng gươm giáo, nhưng chúng ta có đang “thở ra mối đe dọa” với người thân bằng những lời chỉ trích chua cay? Chúng ta có đang ngồi trên “lưng ngựa” của sự kiêu ngạo, cho rằng mình đạo đức hơn người khác, và khinh chê những anh chị em lầm lỗi?

Hôm nay, Chúa cũng muốn chặn chúng ta lại giữa đường đời tấp nập, để hỏi: “Tại sao con làm tổn thương Ta nơi chồng, vợ, con cái, và những người xung quanh con?”

Chúng ta cần một “Đamát” cho riêng mình. Chúng ta cần can đảm “ngã xuống” khỏi những định kiến, những thói hư tật xấu, để Chúa nâng chúng ta dậy. Đừng sợ sự mù lòa tạm thời – nghĩa là đừng sợ từ bỏ những cái nhìn trần tục – nhưng biết khiêm tốn từ bỏ để Chúa mở mắt cho chúng ta nhìn thấy ánh sáng thật.

Kính thưa anh chị em, Sự trở lại không phải là sự kiện một lần, mà là hành trình mỗi ngày. Xin Thánh Phaolô cầu thay nguyện giúp, để mỗi khi chúng ta vấp ngã hay sai lỗi, chúng ta không nằm lì trong thất vọng, nhưng biết bám vào ân sủng Chúa để đứng dậy, trở thành khí cụ bình an như ngài.

Amen.

MỘT TRÁI TIM THÁNH

Sm 1,1-4.11-12.19.23-27

Lm. John Trần

Phụng vụ Lời Chúa hôm nay trình bày cho chúng ta những cách ứng xử “khác thường”, đi ngược lại lẽ tự nhiên của con người. Đó là những phản ứng chỉ có thể xuất phát từ một trái tim Thánh Thiện đã được ân sủng Chúa biến đổi.

Trong Bài Đọc I, phản ứng của Đavít trước cái chết của vua Saun thật đáng kinh ngạc. Saun là kẻ thù không đội trời chung, người đã săn đuổi Đavít nhiều năm trời. Tin Saun chết lẽ ra là một tin mừng giải thoát. Nhưng không, Đavít đã xé áo, than khóc thảm thiết và kiêng ăn. Ông thương tiếc Saun vì nhìn nhận Saun là “người đã được xức dầu của Đức Chúa” (2 Sm 1,14). Đây là một sự đại lượng phi thường, một trái tim không còn chỗ cho hận thù tư riêng, một trái tim luôn tôn thờ sự thánh thiêng của Thiên Chúa.

Tinh thần đại lượng và hiền lành này được họa lại sống động nơi Thánh Phanxicô Salêsiô mà chúng ta mừng kính. Thánh Phanxicô ra đời tại biệt thự Sales danh tiếng vùng Savoie nước Pháp ngày 21/8/1567. Thân phụ Ngài là ông Phanxicô Nouvelles, một lãnh chúa và thân mẫu ngài là bà Phanxicô Sion, miền Sales. Thánh Phanxicô Salêsiô đã lập Dòng Chị Em Con Ðức Mẹ, sau này được đổi thành Dòng Thăm Viếng. Ngài nổi tiếng với câu nói: “Lấy một giọt mật, thì bắt được cả bầy ruồi; chứ lấy cả thùng giấm, chẳng tóm được một con” Ít ai biết rằng, để có được sự hiền lành như “mật ong” đó, ngài đã phải chiến đấu gian khổ suốt hơn hai mươi năm để chế ngự tính tình nóng nảy tự nhiên của mình. Ngài đã chọn cách nhìn người khác, kể cả những người chống đối đức tin, bằng ánh mắt nhân từ của Chúa, giống như Đavít nhìn Saun vậy.

Trong bài Tin Mừng, chúng ta lại thấy một sự “khác thường” khác. Chúa Giêsu hăng say phục vụ dân chúng đến nỗi quên ăn quên ngủ, khiến thân nhân của Ngài nghĩ rằng Ngài “đã mất trí” (Mc 3,21). Thế gian thường cho sự dấn thân trọn vẹn vì Nước Trời là một sự “điên rồ”. Thánh Phanxicô Salêsiô cũng từng bị hiểu lầm khi ngài nhiệt thành rao giảng rằng mọi người, dù sống giữa thế gian bận rộn, đều có thể nên thánh.

Mừng lễ Thánh Phanxicô Salêsiô, xin Chúa ban cho chúng ta một trái tim “khác thường” như các ngài: một trái tim đủ rộng lượng để tha thứ và thương xót kẻ lỗi lầm, và một trái tim đủ nhiệt thành để dám sống “điên rồ” vì tình yêu Đức Kitô. Amen.