LAO ĐỘNG
“Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất vả cũng là uổng công” (Tv 127,1)
(St 2,4b-9.15; Cv 20,32-35; Mt 25,14-30)
Lm.John Trần
Hôm nay là ngày Mồng Ba Tết Bính Ngọ 2026, ngày mà theo truyền thống tốt đẹp của Giáo hội Việt Nam, chúng ta dành riêng để xin Chúa Thánh hóa công ăn việc làm.
Dựa trên các bài đọc Kinh Thánh, tôi xin chia sẻ với anh chị em vài gợi ý sau đây:
1. Hình ảnh con ngựa: Biểu tượng của sức lao động cần mẫn và bền bỉ
Năm Bính Ngọ, chúng ta nói về con ngựa không chỉ ở góc độ tốc độ, mà còn ở góc độ sức bền và sự tận tụy. Con ngựa trong lịch sử loài người là “người bạn đường” trung thành nhất trong lao động. Nó giúp con người cày cấy, vận chuyển hàng hóa, mở mang bờ cõi. Một con ngựa tốt không phải là con ngựa chỉ biết chạy nhanh lúc đầu, mà là con ngựa có thể đi hết chặng đường dài với gánh nặng trên lưng mà không nản chí.
Lao động trong thời đại mới này đòi hỏi sự kết hợp giữa sức mạnh truyền thống và trí tuệ sáng tạo. Thiên Chúa đã đặt con người vào vườn Ê-đen để “cày cấy và canh giữ đất đai” (St 2,15). Lao động không phải là một hình phạt, mà là một vinh dự. Đó là lúc chúng ta cộng tác với Thiên Chúa để tiếp tục công trình sáng tạo của Ngài. Khi anh chị em đổ mồ hôi trên đồng ruộng, trong nhà máy hay bên bàn máy tính, anh chị em đang đóng góp vào lao động của Thiên Chúa để làm cho thế giới này tốt đẹp hơn.
2. Nén bạc và trách nhiệm sinh lời
Trang Tin Mừng hôm nay về “Dụ ngôn những nén bạc” (Mt 25,14-30) cho chúng ta một cái nhìn sâu sắc về mục đích của công ăn việc làm. Ông chủ trao nén bạc cho các đầy tớ tùy theo khả năng của mỗi người. Chúa không đòi hỏi người nhận hai nén phải mang về năm nén, nhưng Ngài đòi hỏi sự nỗ lực hết mình.
Sai lầm lớn nhất của người đầy tớ thứ ba không phải là anh ta làm mất nén bạc, mà là anh ta đã “đào lỗ chôn giấu” nó vì sợ hãi (Mt 25,25). Trong đời sống hằng ngày, nén bạc của chúng ta chính là sức khỏe, trí tuệ, nghề nghiệp và những cơ hội làm ăn. Chúa thánh hóa công việc của chúng ta, nhưng Ngài cần chúng ta đem những “nén bạc” đó ra để đầu tư bằng sự cần mẫn.
Lao động Kitô giáo không chỉ là để kiếm tiền, mà là để sinh lợi cho cuộc đời. Đức Thánh Cha Phanxicô, trong thông điệp Laudato si’, đã khẳng định: “Lao động là một nhu cầu, là một phần ý nghĩa của cuộc sống trên trái đất này, là con đường dẫn đến sự trưởng thành, sự phát triển nhân bản và sự thăng tiến cá nhân” (ĐTC.Francis, 2015, số 128). Một công việc thành công thực sự là công việc giúp chúng ta lớn lên về nhân cách và đóng góp cho ích chung của cộng đồng.
3. “Cho thì có phúc hơn là nhận”
Bài đọc II trích sách Tông đồ Công vụ nhắc lại lời Chúa Giêsu: “Cho thì có phúc hơn là nhận” (Cv 20,35). Thánh Phaolô, dù là một tông đồ lớn, vẫn tự hào vì đôi tay mình đã làm việc để tự túc và giúp đỡ những người yếu kém.
Nhiều người trong chúng ta bước vào năm mới với mong muốn “làm ăn phát đạt”, “tiền vào như nước”. Ước mong đó không xấu, nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc tích trữ cho bản thân thì chúng ta đang đi ngược lại tinh thần Tin Mừng. Chúa Thánh hóa công việc làm ăn của chúng ta để chúng ta có phương tiện mà sẻ chia.
Lao động chân chính giúp con người thoát khỏi sự ích kỷ. Khi anh chị em làm việc với tâm thế phục vụ, mỗi sản phẩm anh chị em làm ra, mỗi dịch vụ anh chị em cung cấp đều mang hơi ấm của tình người. Thành công đích thực của một Kitô hữu trong năm Bính Ngọ này không chỉ tính bằng số dư trong tài khoản, mà tính bằng số người đã nhận được sự giúp đỡ từ đôi tay lao động của anh chị em, bởi “Cho thì có phúc hơn là nhận” (Cv 20,35).
4. Chúa Thánh hóa và ban cho mọi sự được tốt đẹp
Tại sao chúng ta phải xin Chúa Thánh hóa công việc? Vì “Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất vả cũng là uổng công” (Tv 127,1). Lao động mà thiếu sự hiện diện của Chúa dễ dẫn đến sự kiệt sức, lo âu và thậm chí là gian lận để đạt mục đích.
Chúa Giêsu Ngài đã là một người lao động, và nay Ngài vẫn luôn đồng hành, và sẽ dạy anh chị em cách làm việc trong bình an. Ngài sẽ ban cho anh chị em sự sáng suốt để đưa ra những quyết định kinh doanh đúng đắn, ban sức mạnh để anh chị em vượt qua những lúc thị trường khó khăn, và ban lòng trung thực để anh chị em luôn giữ vững uy tín “người môn đệ Chúa” giữa thương trường.
Giáo lý Hội Thánh Công giáo dạy rằng: “ Lao động là công trình trực tiếp của những con người được sáng tạo theo hình ảnh của Thiên Chúa, và được mời gọi cùng nhau tiếp nối công trình sáng tạo khi làm chủ địa cầu ( x. St 1, 28; GS 34; CA 31 ). Do đó, lao động là một bổn phận: “Ai không chịu làm việc thì cũng đừng ăn” ( x. 2 Th 3,1-10;1 Th 4,11 ). Khi lao động, con người biểu dương các ân huệ của Đấng Sáng Tạo và những tài năng Chúa ban. Lao động còn có giá trị cứu chuộc ( x. St 3,14-19 ). Khi kết hợp với Đức Giê-su, người thợ làng Na-da-rét và cũng là Đấng chịu đóng đinh trên Đồi Sọ, con người qua những vất vả lao động được cộng tác với Con Thiên Chúa trong công trình cứu độ. Họ chứng tỏ mình là môn đệ của Đức Ki-tô khi vác thập giá hằng ngày, qua việc chu toàn những bổn phận trong sinh hoạt ( x. LE 27 ). Lao động có thể là một phương thế thánh hóa và thấm nhuần các thực tại trần thế bằng thần khí của Đức Ki-tô” (Catechism of the Catholic Church, 1992, số 2427).
Bước vào năm mới Bính Ngọ, nguyện xin Chúa ban cho anh chị em sức mạnh dũng mãnh như ngựa chiến để đương đầu với thử thách, sự cần mẫn để gieo trồng những mầm non hy vọng, và sự sáng tạo để đổi mới đời sống.
Xin Chúa chúc lành cho đôi bàn tay của những người thợ, cho trí tuệ của những người lãnh đạo, cho sự vất vả của những người nông dân và sự tần tảo của những người buôn bán. Chúc cho công việc làm ăn của anh chị em trong năm 2026 này luôn “xuôi chèo mát mái”, không phải vì đời không có sóng gió, nhưng vì có Thầy Giêsu đang cùng anh chị em cầm lái.
Nguyện chúc một năm mới thắng lợi, bình an và tràn đầy ơn Thánh hóa của Thiên Chúa trên mọi nẻo đường lao động của anh chị em. Amen.