BÍ TÍCH THÁNH THỂ – NGUỒN MẠCH SỰ SỐNG VÀ HIỆP THÔNG
“Bánh tôi ban tặng, chính là thịt tôi đây, để cho thế gian được sống” (Ga 6,51).
Đnl 8, 2-3. 14b-16a; 1 Cr 10, 16-17; Ga 6, 51-59
Lm.John Trần
Trong dòng lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam, có một giai thoại về vua Duy Tân khi ngài còn là một hoàng tử nhỏ tuổi. Một hôm, sau khi ra bãi biển nghịch cát, nhìn bàn tay hoàng tử vấy bẩn, vua cha liền hỏi các cận thần: “Tay bẩn thì lấy gì mà rửa?”. Các quan đồng thanh thưa: “Tâu bệ hạ, lấy nước ạ”. Vua lại hỏi tiếp: “Thế nếu nước bẩn thì lấy gì mà rửa?”. Câu hỏi hóc búa khiến các vị đại thần lúng túng, cúi đầu suy nghĩ. Lúc bấy giờ, nhà vua mới thong thả trả lời: “Nước bẩn thì phải lấy máu mà rửa”.
Lời giải đáp của bậc quân vương đã vượt ra khỏi nghĩa đen của dòng nước sinh hoạt để hướng về vận mệnh của giang sơn. Khi đất nước lâm nguy, khi xã hội bị vấy bẩn bởi giặc ngoại xâm hay những tệ nạn tham ô, hối lộ, thì không một thứ nước tầm thường nào có thể tẩy sạch, mà phải cần đến sự hy sinh, cần đến những giọt máu đào của những người con yêu nước đổ ra để cứu quốc.
Ngang qua hình ảnh lịch sử ấy, chúng ta được dẫn lối vào chiều sâu của mầu nhiệm Phụng vụ mà Giáo hội long trọng mừng kính hôm nay: Lễ Mình và Máu Thánh Chúa Kitô. Nhân loại chúng ta, do tội lỗi nguyên tổ và những sa ngã cá nhân, đã bị vấy bẩn một cách sâu sắc. Tội lỗi ấy dẫn đưa con người đến sự chết đời đời, và không một thứ lễ vật, không một thứ nước trần gian nào có thể thanh tẩy được tâm hồn chúng ta.
Chính vì thế, Đức Kitô – Đấng là Thượng Tế của giao ước mới – đã dùng chính Máu Thánh vẹn toàn của Ngài để rửa sạch tội lỗi trần gian. Như thánh Phaolô đã xác quyết trong thư gửi tín hữu Do Thái: “Máu của Người thanh tẩy lương tâm chúng ta khỏi những việc đưa tới sự chết, để chúng ta xứng đáng phụng thờ Thiên Chúa hằng sống” (Dt 9,14).
- Từ Manna Cựu Ước đến tấm Bánh Trường Sinh
Lùi về dòng lịch sử cứu độ trong Cựu Ước, bài trích sách Đệ Nhị Luật nhắc nhớ chúng ta về hành trình bốn mươi năm gian khổ của dân Do Thái băng qua sa mạc để tiến về Đất Hứa. Trên chặng đường đầy thử thách ấy, Thiên Chúa đã không bỏ rơi dân Người. Ngài đã cho chim cút sa xuống, cho nước mát chảy ra từ tảng đá và đặc biệt là nuôi dưỡng họ bằng thứ lương thực lạ lùng từ trời cao: Bánh Manna.
Tuy nhiên, ông Môsê đã lưu ý dân chúng rằng: “Người ta sống không chỉ nhờ cơm bánh, nhưng còn sống nhờ mọi lời do miệng Đức Chúa phán ra” (Đnl 8,3). Bánh manna dù linh thiêng nhưng cũng chỉ là thứ lương thực vật chất tạm thời nhằm nuôi sống thân xác, những ai ăn bánh ấy rồi cũng phải chết theo định luật tự nhiên.
Trong bài Tin Mừng theo thánh Gioan, Chúa Giêsu đã mượn chính hình bóng Manna cổ xưa để mạc khải về một thực tại vĩ đại hơn gấp bội. Ngài tuyên bố một chân lý đảo lộn mọi suy nghĩ đương thời: “Bánh tôi ban tặng, chính là thịt tôi đây, để cho thế gian được sống” (Ga 6,51). Chúa Giêsu không chỉ ban cho chúng ta một thứ vật chất nuôi thân, mà Ngài trao ban chính Bản Thể, chính Thịt và Máu Ngài làm của ăn thức uống dưỡng nuôi linh hồn. Ngài khẳng định: “Thịt tôi thật là của ăn, và máu tôi thật là của uống. Ai ăn thịt và uống máu tôi, thì ở lại trong tôi, và tôi ở lại trong người ấy” (Ga 6,55-56).
Đức Giêsu Kitô đã trở thành Tấm Bánh Sự Sống, một tấm bánh không nguyên vẹn ở trên cao để chiêm ngắm, nhưng là tấm bánh được bẻ ra từ hy tế đẫm máu trên Thập giá nơi đồi Canvê. Tấm bánh ấy đã chịu nghiền nát, chịu đau đớn và hủy hoại để phát sinh nguồn sống mới cho nhân loại.
Và để lường trước được cơn đói khát tâm linh của con người trên vạn nẻo đường lữ thứ trần gian, trong bữa tiệc Vượt Qua cuối cùng với các môn đệ, Chúa Giêsu đã làm một việc độc nhất vô nhị: Ngài thiết lập Bí tích Thánh Thể. Cầm lấy bánh và rượu, Ngài truyền phép và phán: “Đây là Mình Thầy, đây là Máu Thầy”. Lời truyền phép ấy vẫn vang vọng trong mỗi Thánh lễ Misa hằng ngày cho đến tận thế. Trên bàn thờ hôm nay, Chúa Giêsu tiếp tục đền tội và hiện tại hóa hy tế năm xưa, chịu chết thay cho những tội nhân để chúng ta được ơn tha thứ và thoát khỏi án phạt đời đời.
- Thái độ nào của chúng ta đối với Bí tích cực thánh ?
Kính thưa cộng đoàn, con người chúng ta là một hợp thể gồm cả xác lẫn hồn. Thân xác cần cơm bánh hằng ngày để tồn tại, nhưng linh hồn cũng có những cơn đói khát thiêng liêng mà không một thứ vật chất, tiền tài hay danh vọng nào có thể khỏa lấp được. Chúng ta đói khát sự bình an khi cuộc đời gặp giông bão; chúng ta khát khao niềm ủi an khi đối diện với đau khổ, cô đơn; chúng ta cần nguồn sức mạnh thần thiêng khi yếu đuối chơi vơi trước các cơn cám dỗ của ma quỷ. Thánh Thể chính là linh dược quý giá nhất đáp ứng trọn vẹn những nhu cầu ấy.
Chúa Giêsu yêu thương và hiến mình cho chúng ta dường ấy, nhưng hãy nhìn lại thái độ của chúng ta đối với Bí tích cực thánh này. Nhiều khi chúng ta quanh năm suốt tháng chỉ lo lắng, tích trữ của cải để nuôi dưỡng thân xác hay tìm kiếm những thứ danh lợi chóng qua, mà lại bỏ mặc cho linh hồn mình chịu đói khát, gầy gò. Chúng ta thờ ơ với Thánh Thể, lười biếng tham dự Thánh lễ, hoặc nếu có đi thì cũng chỉ như một hình thức đối phó, máy móc.
Nghiêm trọng hơn, có những lúc chúng ta đến rước Chúa với một tâm hồn hoen ố, bất xứng. Thánh Phaolô trong bài đọc hai đã cảnh báo một cách vô cùng nghiêm túc: “Chén chúc tụng mà chúng ta chúc tụng, há không phải là thông phần vào Máu Đức Ki-tô sao? Tấm Bánh mà chúng ta bẻ ra, há không phải là thông phần vào Thân Thể Đức Ki-tô sao?” (1Cr 10,16). Và ở một đoạn khác, ngài nhấn mạnh: “Ai ăn Bánh hoặc uống Chén của Chúa cách bất xứng, thì phạm đến Mình và Máu Chúa… là ăn và uống án phạt vào mình” (1Cr 11,27.29). Chúng ta không thể vừa muốn kết hiệp với Chúa, lại vừa ôm ấp những gian dối, hận thù hay tội lỗi trong lòng. Chúng ta không thể uống chén của Chúa mà đồng thời lại uống chén của ma quỷ.
Trong Sách Giáo lý Hội Thánh Công giáo, điều số 1385 đã nhắc nhở về chiều sâu của việc chuẩn bị tâm hồn khi Rước Chúa: “Thánh Phao-lô mời gọi mọi người phải tự xét mình: ‘Ai ăn Bánh hoặc uống Chén của Chúa cách bất xứng, thì phạm đến Mình và Máu Chúa’. Ai biết mình đang phạm một tội trọng, thì phải lãnh nhận Bí tích Hòa Giải trước khi lên rước lễ.” Sự thanh sạch khi đón nhận Quà Tặng Thần Linh không phải là một điều kiện khắt khe để loại trừ, mà là thái độ tôn kính tối thiểu của một thụ tạo trước tình yêu tự hạ của Đấng Tạo Hóa, nhất là chúng ta phải luôn nhớ lời dạy quan trọng của Thánh Phaolô: “Thật vậy, ai ăn và uống mà không phân biệt được Thân Thể Chúa, là ăn và uống án phạt mình” (1 Cr 11,27-29).
- Sống Mầu Nhiệm Thánh Thể: bẻ ra và trao ban
Khi chúng ta đón nhận Mình và Máu Thánh Chúa vào lòng, chúng ta không chỉ được cứu độ cho riêng mình, mà còn được biến đổi để trở nên “Bánh” cho tha nhân. Thánh Phaolô khẳng định: “Bởi vì chỉ có một tấm bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một tấm bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta cũng chỉ là một thân thể” (1Cr 10,17). Bí tích Thánh Thể là bí tích của sự hiệp thông.
Chúa đã bẻ ra cuộc đời Ngài để nuôi sống chúng ta, thì đến lượt mình, chúng ta cũng được mời gọi biết mở lòng ra để cầu nguyện, chia sẻ và nâng đỡ những anh chị em đang gặp cảnh thiếu thốn, khổ sở cả về tinh thần lẫn vật chất xung quanh. Một đời sống siêng năng rước lễ phải được minh chứng bằng một đời sống thấm đượm lòng bác ái, công chính và vị tha. Khi chúng ta vui vẻ trao hiến thời gian, tài năng và tình yêu thương cho tha nhân, chúng ta đang làm cho dòng Máu Thánh của Đức Kitô tiếp tục lưu thông và mang lại sự sống cho thế giới hôm nay, bởi vì “ai vui vẻ dâng hiến thì được Thiên Chúa yêu thương” (2Cr 9,7).
Lạy Chúa Giêsu Thánh Thể, chúng con thờ lạy và chúc tụng tình yêu bao la của Ngài. Xin ban cho chúng con một trái tim khát khao Chúa, biết dọn mình sạch sẽ để sốt sắng đón nhận Ngài hằng ngày. Và xin biến đổi cuộc đời chúng con, để chúng con cũng biết hy sinh, trao hiến thân mình và phục vụ tha nhân, như chính Ngài đã dưỡng nuôi chúng con. Amen.