Ngày Thường

MUỐI VÀ ÁNH SÁNG CHO TRẦN GIAN

“Chính anh em là muối cho đời… Chính anh em là ánh sáng cho trần gian” (Mt 5,13.14).

1V 17,7-16; Mt 5,13-16

Lm.John Trần

Lịch sử triều Minh bên Trung Hoa có lưu truyền một giai thoại đẹp về vị tể tướng chính trực Dương Phổ. Một ngày nọ, con trai ông từ quê lên kinh đô thăm cha. Khi Dương Phổ hỏi con về tiếng tăm của các quan lại địa phương, người con liền buông lời chê bai huyện lệnh Giang Lăng là Phạm Lý vì vị quan này tiếp đón công tử rất sơ sài, không chút kiêng nể. Dương Phổ nghe xong không nói gì, nhưng ông hiểu rằng một vị quan không xu nịnh con trai tể tướng chắc chắn là một người thanh liêm, chính trực. Ông âm thầm thăng chức cho Phạm Lý lên Tri phủ rồi đến Tả bộ chánh. Điều đặc biệt là suốt quá trình ấy, Phạm Lý không hề gửi một bức thư riêng hay món quà nào để chạy chọt, cảm ơn. Mãi cho đến khi Dương Phổ qua đời, vị quan ấy mới đến chịu tang để bày tỏ lòng biết ơn đối với người tri kỷ đã thấu hiểu lòng ngay thẳng của mình.

Thời nào cũng vậy, việc dùng tiền bạc, quyền lực hay sự dối gian để thăng quan tiến chức, trục lợi cá nhân dường như đã trở thành một thứ luật ngầm “bình thường”. Thế nhưng, giữa bóng tối dày đặc của sự tham nhũng và giả trá ấy, cuộc đời của những con người chính trực giống như những luồng sáng rực rỡ, bất chấp dòng đời đục trong. Đó cũng chính là căn tính mà Chúa Giêsu muốn người môn đệ phải mang lấy trong bài Tin Mừng hôm nay: “Chính anh em là muối cho đời… Chính anh em là ánh sáng cho trần gian” (Mt 5,13.14).

Chúa Giêsu không nói chúng ta “hãy cố gắng trở thành”, mà Ngài khẳng định chúng ta “là” muối và ánh sáng. Muối chỉ có ích khi nó giữ được vị mặn để ướp cho đời khỏi hư nát. Ánh sáng chỉ có giá trị khi nó được đặt trên đế để soi chiếu cho mọi người trong nhà. Một Kitô hữu đánh mất đi sự công minh, chính trực, thỏa hiệp với sự gian dối và bất công của xã hội thì chẳng khác nào thứ muối đã ra nhạt nhẽo, chỉ còn biết quăng ra ngoài cho người ta chà đạp dưới chân.

Sống căn tính ánh sáng đòi hỏi một sự can đảm dấn thân, không sợ thua thiệt về quyền lợi hay địa vị trần gian. Mẫu gương về sự quảng đại và phó thác hoàn toàn cho ánh sáng quan phòng của Thiên Chúa được khắc họa sống động nơi bà góa nghèo thành Xa-rép-ta trong bài đọc một. Giữa nạn đói khủng khiếp, bà chỉ còn nắm bột trong hũ và chút dầu trong vò để làm bữa ăn cuối cùng cho hai mẹ con rồi chờ chết. Vậy mà khi ngôn sứ Ê-li-a đề nghị bà làm cho ông một chiếc bánh nhỏ trước, bà đã vâng lời bằng một niềm tin tuyệt đối. Phần thưởng cho lòng đạo đức chân thành ấy là một phép lạ phi thường: “Hũ bột đã không vơi và vò dầu đã không cạn, đúng như lời Đức Chúa đã dùng ông Ê-li-a mà phán” (1V 17,16). Bà góa ấy không có hào quang quyền lực, nhưng hành động sẻ chia trong cảnh khốn cùng của bà đã trở thành ngọn hải đăng đức tin tỏa sáng muôn đời.

Lời Chúa hôm nay thúc bách chúng ta nhìn lại phẩm giá và sứ mạng của mình. Trong công việc làm ăn, buôn bán, trong giao tiếp hằng ngày cũng như trong đời sống Kitô hữu, chúng ta có đang làm rạng danh Chúa bằng sự công chính? Hay chúng ta đang giấu nhẹm đức tin của mình dưới cái thùng của sự sợ hãi: sợ nguy hiểm, sợ mất lòng, sợ mất quyền lợi và địa vị?

Ước gì lời tuyên xưng của thánh Phaolô: “Tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là Đức Ki-tô sống trong tôi” trở thành kim chỉ nam cho mọi hành động của chúng ta. Xin Chúa ban cho chúng ta sức mạnh để luôn sống thánh thiện và can đảm, để qua lối sống công chính của chúng ta, “thiên hạ thấy những công việc tốt đẹp anh em làm, mà tôn vinh Cha của anh em, Đấng ngự trên trời” (Mt 5,16). Amen.

PHÚC THAY AI SẦU KHỔ

“Phúc thay ai sầu khổ, vì họ sẽ được Thiên Chúa ủi an” (Mt 5,4).

1V 17,1-6; Mt 5,1-12

Lm.John Trần

Mở đầu Bài Giảng Trên Núi trong Tin Mừng theo thánh Mát-thêu, Chúa Giêsu đã đảo lộn mọi quan niệm thông thường của thế gian về hạnh phúc khi tuyên bố: “Phúc thay ai sầu khổ, vì họ sẽ được Thiên Chúa ủi an” (Mt 5,4). Thế gian coi sầu khổ là tai họa, là điều phải trốn chạy, nhưng Chúa Giêsu lại gọi đó là một mối phúc.

Thực ra, sầu khổ tự nó không mang lại hạnh phúc. Nhưng đau khổ đã bị tiêu diệt bởi thập giá và cái chết của Chúa Kitô. Khi chúng ta can đảm liên kết những thử thách, bệnh tật và biến cố đau buồn của đời mình với cuộc thương khó của Thầy Chí Thánh, đau khổ sẽ được thánh hóa và biến thành công nghiệp thiêng liêng đem lại ơn cứu độ. Thiên Chúa hứa sẽ trung thành đồng hành và nâng đỡ chúng ta, để rồi mai sau: “Thiên Chúa sẽ lau sạch nước mắt họ. Sẽ không còn sự chết; cũng chẳng còn tang tóc, kêu than và đau khổ nữa” (Kh 21,4).

Sự quan phòng kỳ diệu ấy được thể hiện rõ nét qua bài đọc một. Khi ngôn sứ Ê-li-a phải đối diện với nạn đói kinh hoàng do sự khô hạn trong xứ, Thiên Chúa đã không bỏ rơi người đầy tớ trung kiên. Ngài truyền cho ông đến ẩn náu bên dòng suối Cơ-rít và dùng những con quạ để nuôi sống ông: “Quạ đem bánh và thịt cho ông vào buổi sáng, đem bánh và thịt vào buổi chiều; còn nước thì ông uống ở vệ suối” (1V 17,6). Giữa cảnh ngộ ngặt nghèo và cô độc nhất, Thiên Chúa luôn có cách nuôi dưỡng và ban ơn nâng đỡ những tâm hồn cậy trông vào Ngài.

Trong cuộc sống lữ hành dương thế, mỗi người chúng ta đều phải gánh vác những thập giá nặng nề khác nhau. Đó có thể là gánh nặng của mưu sinh, nỗi đau của bệnh tật thể xác hay sự cô đơn, tan vỡ trong tâm hồn. Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta đừng tuyệt vọng, cũng đừng oán trách. Thập giá của bạn sẽ nhẹ đi rất nhiều khi bạn biết kết hợp nó với Đức Giêsu. Trong muôn vàn sầu khổ, người Kitô hữu vẫn có thể sống lạc quan, giữ vững sự bình an sâu thẳm nhờ sức mạnh phát xuất từ Chúa phục sinh.

Hơn thế nữa, khi đã nhận được sự an ủi từ Thiên Chúa, chúng ta có sứ mạng chia sẻ và nâng đỡ những anh chị em đang chịu cảnh khốn cùng chung quanh. Hãy giúp họ nhận ra ý nghĩa thiêng liêng đằng sau những giọt nước mắt, để cùng nhau biến đau khổ thành lời kinh tế lễ dâng lên Thiên Chúa.

Lạy Chúa Giêsu, xin ban cho chúng con lòng tin kiên vững của ngôn sứ Ê-li-a và tinh thần của các Mối Phúc, để giữa những thử thách của cuộc đời, chúng con luôn tìm thấy sự ủi an và bình an đích thực nơi Ngài. Amen.

SỐNG THẬT VÀ CHO ĐI BẰNG TẤT CẢ TẤM LÒNG

“Bà góa nghèo này đã bỏ vào thùng nhiều hơn ai hết… bà đã bỏ vào tất cả những gì bà có, tất cả những gì để nuôi sống mình” (Mc 12,43-44).

2Tm 4,1-8; Mc 12,38-44

Lm.John Trần

Xã hội ngày nay đang phải đối diện với một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng mang tên “sự giả dối”. Ngoài các vụ thịt hay thực phẩm giả gần đây, trước đây, chúng ta nhớ có một vụ án làm giả nhãn mác sữa Ensure quy mô lớn đã bị phanh phui. Hàng ngàn lon sữa nhập lậu, sữa không rõ nguồn gốc đã được đánh tráo bằng những nhãn mác giả in tinh vi để lừa gạt người tiêu dùng*. Người ta sẵn sàng làm giả từ hàng hóa, bằng cấp cho đến danh phận, bất chấp việc hành vi ấy gây tổn hại đến tiền bạc, thậm chí là sức khỏe và tính mạng của đồng loại. Sống trong một thế giới mà cái giả lấn lướt cái thật, chúng ta dễ rơi vào trạng thái mất phương hướng và hoài nghi lẫn nhau.

Thế nhưng, căn bệnh “làm giả” này không phải chỉ mới xuất hiện thời nay. Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu đã thẳng thắn vạch trần lối sống đạo đức giả của các kinh sư thời bấy giờ: “Anh em phải coi chừng những ông kinh sư ưa dạo quanh, xúng xính trong bộ áo thụng, thích được người ta chào hỏi ở những nơi công cộng… Họ nuốt hết tài sản của các bà góa, lại còn làm bộ đọc kinh cầu nguyện lâu giờ” (Mc 12,38-40). Đằng sau chiếc áo thụng cao sang, đằng sau những lời kinh dài dòng đầy vẻ thánh thiện là một tâm hồn kiêu căng, tham lam và bất công. Họ đã biến tôn giáo thành một thứ nhãn mác giả tạo để che đậy sự thối nát bên trong.

Đối lập hoàn toàn với hình ảnh rỗng tuếch của các kinh sư, Chúa Giêsu đã đưa các môn đệ đến bên thùng dâng cúng để chiêm ngắm một mẫu gương sống thật và yêu thật: một bà góa nghèo. Giữa những người giàu có ném vào hòm tiền những khoản tiền lớn từ của dư thừa, người đàn bà khốn khổ ấy lặng lẽ bỏ vào hai đồng tiền nhỏ, chỉ đáng một phần tư xu. Vậy mà Chúa Giêsu khẳng định: “Bà góa nghèo này đã bỏ vào thùng nhiều hơn ai hết… bà đã bỏ vào tất cả những gì bà có, tất cả những gì để nuôi sống mình” (Mc 12,43-44). Người giàu dâng cúng tiền bạc, còn bà góa dâng cúng chính trọn vẹn cuộc đời và niềm tín thác. Bà không có một cái vỏ bọc lộng lẫy, nhưng bà có một trái tim chân thật và quảng đại tuyệt đối trước mặt Thiên Chúa.

Sống thật và sống trọn vẹn cho chân lý luôn là một thách đố cam go, đòi hỏi một sự can đảm phi thường. Trong bài đọc một, thánh Phaolô khi đối diện với cái chết cận kề trong ngục tù, ngài đã dốc hết tâm can để nhắn nhủ người môn đệ Timôthê: “Tôi cam đoan với anh… hãy rao giảng lời Chúa, hãy bỏ công rao giảng, bất luận gặp thời thuận tiện hay không thuận tiện… vì sẽ đến thời người ta không chịu nghe giáo lý lành mạnh, nhưng theo sở thích của mình mà kiếm hết thầy này đến thầy nọ” (2Tm 4,1-3). Chính thánh Phaolô đã sống thật với sứ mạng cho đến giọt máu cuối cùng: “Tôi đã đấu trong trận đấu cao đẹp, đã chạy hết chặng đường, đã giữ vững đức tin” (2Tm 4,7).

Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta can đảm lột bỏ những chiếc mặt nạ của sự giả dối, kiêu căng và hình thức bề ngoài. Sống thật có thể khiến chúng ta chịu thua thiệt, bị chê là dại dột theo tiêu chuẩn người đời, nhưng đó là đòi hỏi cốt lõi của Tin Mừng. Xin cho mỗi người chúng ta biết học cách cho đi của bà góa nghèo: không chỉ chia sẻ những gì dư thừa, mà biết hiến dâng cả thời gian, tài năng, trí tuệ và tình yêu chân thành để phục vụ tha nhân và mưu ích cho công việc chung.

Lạy Chúa, xin thanh luyện trái tim chúng con, cứu chữa chúng con khỏi căn bệnh hình thức và giả tạo, để lời nói và cuộc đời chúng con luôn đồng nhất trong chân lý và tình yêu của Ngài. Amen.

---

*Nguyễn Long. (2012, 24 tháng 5). Điều tra vụ làm giả nhãn sữa Ensure. Báo Thanh Niên online. Truy cập từ http://www.thanhnien.com.vn/pages/20120524/dieu-tra-vu-lam-gia-nhan-sua-ensure.aspx

YÊU THƯƠNG – CỐT LÕI CỦA MỌI ĐIỀU RĂN

“Trong mọi điều răn, điều răn nào đứng đầu?” (Mc 12,28b).

2Tm 2,8-15; Mc 12,28b – 34

Lm.John Trần

Vào thời Đức Giêsu, các luật sĩ và biệt phái đã triển khai Lề Luật thành 613 điều răn nhỏ, bao gồm 248 điều truyền làm và 365 điều cấm. Giữa một rừng luật bủa vây ngột ngạt như thế, nhiều người thành tâm bị lạc lối, không biết đâu là điều cốt lõi. Chính vì vậy, người kinh sư trong bài Tin Mừng hôm nay đã đến gặp Đức Giêsu với một câu hỏi chân thành: “Trong mọi điều răn, điều răn nào đứng đầu?” (Mc 12,28b).

Đức Giêsu không chọn ra một điều luật riêng lẻ để đối đáp, nhưng Ngài đã đan kết hai giới răn tách biệt trong Cựu Ước thành một khối duy nhất không thể phân chia: Mến Chúa hết lòng và yêu người như chính mình. Ngài khẳng định: “Yêu mến Thiên Chúa hết lòng, hết trí khôn, hết sức lực, và yêu người thân cận như chính mình, là điều quý hơn mọi lễ toàn thiêu và hy lễ.” (Mc 12,33). Đối với Đức Giêsu, tình yêu bên trong chính là linh hồn của Lề Luật. Nếu không có tình yêu, mọi lễ nghi phượng tự, mọi kinh nguyện dài dòng hay những hình thức đạo đức hoành tráng bên ngoài chỉ còn là những cái xác không hồn.

Yêu mến Thiên Chúa “hết lòng, hết trí khôn, hết sức lực” đòi hỏi một sự hiến dâng trọn vẹn, không tính toán hơn thiệt. Đây không phải là một thứ tình cảm hời hợt theo cảm xúc, nhưng là một quyết định liên lỉ nhằm thanh luyện trái tim khỏi những ngẫu tượng trần gian. Khi chúng ta thực sự yêu mến Chúa, chúng ta sẽ nhìn thấy hình ảnh Ngài nơi những anh chị em xung quanh, đặc biệt là nơi những người nghèo khổ, bị gạt ra bên lề xã hội.

Nhìn vào thực tế đời sống đức tin, lời Chúa hôm nay chất vấn sâu sắc mỗi chúng ta. Nhiều khi chúng ta đi tham dự Thánh lễ Chúa Nhật chỉ vì luật buộc, vì sợ tội, chứ không phải vì lòng yêu mến Thầy Chí Thánh. Chúng ta dễ dàng chi tiền cho những hoành tráng bên ngoài, nhưng lại vô cảm, giả điếc làm ngơ trước tiếng khóc than của người nghèo hay những bất công ngay bên cạnh mình.

Mẫu gương tuyệt vời về một tình yêu sát tế, “hết lòng vì Chúa và tha nhân” được thánh Phaolô khắc họa trong bài đọc một. Dù đang chịu cảnh xiềng xích trong ngục tù tăm tối, ngài vẫn can đảm thốt lên: “Vì Tin Mừng ấy, tôi chịu khổ, tôi còn phải mang cả xiềng xích như một tên gian phi. Nhưng lời Thiên Chúa đâu bị xiềng xích! Bởi vậy, tôi cam chịu mọi sự, để mưu ích cho những người Thiên Chúa đã chọn, để họ cũng đạt tới ơn cứu độ trong Đức Ki-tô Giê-su, và được hưởng vinh quang muôn đời.” (2Tm 2,9-10).

Ước gì Lời Chúa hôm nay thắp lên trong lòng chúng ta ngọn lửa của niềm vui và niềm hy vọng Kitô giáo đích thực. Xin cho chúng ta biết hoán cải đời sống, để mỗi ngày sống của chúng ta không còn là những chuỗi ngày giữ đạo máy móc, nhưng là một bài ca yêu thương, hiến dâng trọn vẹn cho Thiên Chúa và phục vụ anh chị em mình trong bình an. Amen.